Deel 13 De opleiding tot Wellness-specialist vraagt om verandering in denkwijze en planning van het werkveld.

Hoor ik u denken: Wat is een Wellness-specialist? De nieuwe generatie medewerkers voor combinatiebedrijven met sauna, beauty en sport zijn in aantocht. Flexibel inzetbaar is hierbij het sleutelwoord. Als voorbeeld neem ik de 4-jarige Wellness-opleiding op niveau 4 van het ROC Rijn IJssel te Arnhem. Hier komen in 2009 de eerste Wellness-specialisten van school. De leerlingen worden opgeleid tot allround medewerkers, wat betekent dat ze op vrijwel alle afdelingen van uw bedrijf inzetbaar zijn. Er zijn meerdere ontwikkelingen rond opleidingen voor de Wellness-branche die allen een geheel eigen invulling aan hun programma geven.

De opleiding.
Tijdens de opleiding komen verschillende vakken aan bod. Hospitality (gastheerschap), saunaleer, kuren, horeca, fitness, beauty-, lichaams- en haarverzorging. Daarnaast maken de leerlingen kennis met yoga, tai of qi gong, shiatsu, etherische oliën en aromatherapie. Natuurlijk zal aandacht voor ondernemersvaardigheden en BHV niet ontbreken. Een belangrijk onderdeel van de opleiding is het stageadres. Hier zal de leerling leerdoelen vormen die vervolgens op school zowel theoretisch als praktisch uitgediept en uitgewerkt worden. Er moet bij de leerling de behoefte ontstaan om overstijgend en multidisciplinair te denken. Hierdoor ontstaat motivatie, interesse en enthousiasme voor het uiteindelijke Wellness-vak. Het werkveld is nodig om de leerling een het grote geheel (totaalbeeld) te laten zien en ervaren om de opgedane kennis te spiegelen en te toetsen aan de werkelijkheid. De opleiding beschikt vanzelfsprekend over een wellness-ruimte met een kleine sauna en salons voor gezichts- en lichaamsbehandelingen, maar “in het echt” beleeft de leerling het werk vanzelfsprekend bewuster en intensiever.

Inzetbaarheid.
U zegt het maar. Maandag aan de receptie, dinsdag in de horeca, woensdag als schoonheidsspecialist en het weekeinde als vliegende keep? Ze zijn er straks klaar voor. Twijfel is niet nodig. Er wordt gebruik gemaakt van Vakschool Wageningen om hospitality vorm te geven, het Cios om gestalte te geven aan fitness en sport (body & mind), de opleiding tot schoonheidsspecialist en een gedeelte van kappersopleiding voor de uiterlijke verzorging en ik ben trots om mede vorm en inhoud te mogen geven aan het saunavak.

Denkwijze.
Hoor ik u nu roepen: Laat maar komen, volledig multidisciplinair inzetbaar is prachtig.? Dat dacht ik ook totdat ik mij echt ging verdiepen in de gevolgen van deze opleiding. Operationeel stuit ik op problemen. Ik weet natuurlijk niet hoe u uw zaken regelt, maar ik werk met de functie afdelingshoofd sauna/horeca, beauty, sport/gezondheid en planning. Deze 4 afdelingshoofden werken ieder met hun eigen team vakspecialisten en maken hun eigen teamroosters. Zo werken er bij ons ongeveer 60 medewerkers in de functie schoonheidsspecialist, masseur, horecamedewerker, planningmedewerker, saunamedewerker of sportinstructeur. Straks heb ik misschien wel 60 Wellness-specialisten die ik op al deze werkplekken kan inzetten. Natuurlijk wil ik graag de flexibiliteit van alle medewerkers behouden waardoor ik mijzelf tevens verplicht om de Wellness-specialist multidisciplinair in te zetten. Ik wil immers niet dat hun kwaliteit op bepaalde vakgebieden gaat teruglopen door te weinig ervaring en routine. Ik wens juist dat zij zich op alle vakgebieden verder ontplooien.

Drie bedrijven onder één dak.
Sinds jaar en dag doe ik er echt alles aan om alle medewerkers te vertellen dat wij één bedrijf zijn. Toch is er een bedrijf sauna/horeca, een bedrijf beauty/verzorging en een bedrijf sport/gezondheid ontstaan. Hiermee bedoel ik niet dat ik mijn organisatie boekhoudkundig in drieën heb gesplitst, maar het is gevoelsmatig een driesplitsing. Kijk maar eens op een willekeurig personeelsfeest. Wie gaan er in eerste instantie bij elkaar zitten? Hoe vaak is er een interdisciplinair werkoverleg? Al jaren probeer ik de schoonheidsspecialist en de masseur wat meer over sauna te vertellen en de sauna/horecamedewerker over alle mogelijkheden van gezichts- en lichaamsverzorging. Zij zijn immers allemaal ambassadeur van het bedrijf en niet alleen van hun eigen afdeling. Enkele maanden later lijkt dit verspilde energie omdat er te weinig betrokkenheid is met de andere werkplek. Ik ben een groot voorstander van voortdurende jobrotation maar ik kan helaas mijn medewerker horeca geen gezichtsbehandeling laten geven en ook mijn schoonheidsspecialisten hebben moeite om in teamverband binnen de horeca te werken. Logisch, dit is een individueel gericht vakgebied en horecamedewerkers zijn team players.

Is de Wellness-specialist straks de oplossing?
Ik verwacht dat de Wellness-specialist straks een waardevolle medewerker binnen ons soort organisaties kan zijn. Ik schrijf bewust het woord ‘kan’ omdat het op grotere schaal implementeren van de Wellness-specialist bij veel bedrijven om organisatorische aanpassingen vraagt en een andere manier van denken. Is dit gerealiseerd dan verwacht ik een verademing. Voor de onderneming zal dit hoofdzakelijk betekenen dat er ruimte gecreëerd moet worden om de Wellness-specialist multidisciplinair in te zetten en niet te verzanden in de gedachte een schoonheidsspecialist aan te nemen die af en toe ook wel in de horeca kan bijspringen. Tijdens het schrijven van deze column betrap ik mijzelf op een denkzwakte. Ik heb het steeds over ‘multidisciplinair’ en dat terwijl we mogelijk straks maar één discipline hebben dat Wellness heet. Dat is immers mijn wens. Ik verwacht overigens dat veel bedrijven zullen gaan kiezen voor een verhouding. Bijvoorbeeld 50% specifiek opgeleide medewerkers en 50% allround opgeleide medewerkers. Hiermee zal de personele flexibiliteit enorm verruimen. Over één ding maak ik mij nog zorgen. Ik hoop dat er zich ook mannelijke kandidaten gaan inschrijven voor de allround opleiding. Ik wil, zeker in de sauna en horeca, graag met een gemengd team blijven werken. Hier ligt dan ook een uitdaging voor de opleiding.

Anticiperen op de toekomst.
Natuurlijk vergt een opleiding als deze tijd om zich te vormen en te ontwikkelen. Een samenwerking tussen de Wellness-ondernemer of leidinggevende en de Wellness-opleiding is een pre, evenals het beschikbaar stellen van stageplaatsen (twee dagen per week) om de Wellness-specialist te vormen en te begeleiden. Investeren in- en anticiperen op de toekomst blijft belangrijk. U hebt nu de mogelijkheid om mee te denken en aan te geven wat u van uw medewerker van straks verwacht. Ik nodig u dan ook graag uit om per e-mail te reageren en te ventileren hoe u over de medewerker in de nabije toekomst denkt of kenbaar te maken als u meer wilt weten over de opleiding tot Wellness-specialist.